بیماری های ماهیان پرورشی

انواع بیماری های ماهیان پرورشی

۱- شرایط نامناسب محیطی
۲- بیماریهای تغذیه ای و اختلالات رشد
۳- بیماریهای قارچی
۴- بیماریهای انگلی
۵- بیماریهای ویروسی
۶- بیماریهای باکتریایی (میکروبی)

۱-شرایط نامناسب محیطی :

۱- حباب گازی (فشار داخلی) غواصان)
G.B.D _Gaz-bubble Disease
نشانه ها :
ایجاد حبابهای گازی در اطراف چشم ,زیر باله های شنا ,زیر فک و سایر قسمتهای نرم در بچه ماهیان دارای کیسه زرده و بچه ماهیان به شنای فعال رسیده میگردد.

۲- بیماری آفتاب سوختگی :
درمان : استفاده از داروهای خوراکی اکسی تتراسایلکین

۲- بیماری تغذیه ای و اختلالات رشد:

۱- بیماری اتوردیسمان (کمبود ویتامین تیامین) :
نشانه ها :
عدم تعادل در حرکت و سرانجام بدون حرکت ماندن بر روی بستر استخر- خونریزی در اطراف چشم که منجر به کوری میشود.
درمان :افزودن ویتامین B1 به جیره ماهیان

۲- بیماری نرمی استخوان :
درمان: اضافه نمودن مقدار مورد نیاز تریپتوفان به جیره ماهیان_رعایت نسبت ۱/۵ درصد کلسیم به یک درصد فسفر در جیره غذایی.

۳- بیماری هپاتوم (آفلاتوکسیکوز)

۴- بیماری لیپوئیدوز:
علائم خارجی : تیرگی پوست-اگزوفتالمی-حرکت نامعین شنا –کم خونی پیشرفته-آبکی شدن مدفوع ماهی رنگ پریدگی آبششها.
علائم داخلی : زیاد شدن چربی های شکمی وسستی قوام کبد
درمان : افزایش متا بولیسم ماهی

۵-بیماری بوتولیسم Botulism :
علائم : ماهیان به سرعت اشتهای خود را از دست داده و عصبی میشوند – قبل از مرگ به کف استخر فرو رفته و مدتی بعنوان ماهی مرده در آنجا میمانند و به یکباره (سریع) به طرف سطح آب آمده و مجددا به کف سقوط میکنند ,آن عمل را چند ساعت تکرار کرده و می میرند.
تذکر: این بیماری در میان بسیاری از موجودات ,از جمله انسان و ماهی مشترک است. (باعث مرگ انسان میشود)

۳- بیماریهای قارچی Fungal Diseases

۱- بیماری سفیدک (ساپرولینوز)
علائم بیماری : لکه های خاکستری سفید متمرکز بر روی پوست که زیر آب به صورت پنبه ای – پشمی دیده میشود. سپس رنگ خاکستری تیره یا قهوه ای (در اثر گل یا لجن) بخود می گیرد.
درمان : استفاده از ضدعفونی کننده های خارجی مانند = نمک – مرفالین – مالاشیت گرین – فیلین بلو و…

۴- بیماری های انگلی Parasitic Diseases

۱- انگل کاستیا (ایکتیوبودو) Cosita Or Ichtyobodo
پیشگیری و درمان : حمام فرمالین با غلظت ppm ۲۰۰ تا ۲۵۰ ppm برای مدت یک ساعت.

۲-انگل ایکتیوفیتوبوس مولتی فیلیس (Ich)
علائم : لکه های سفید روی بدن ماهی – در موارد شدیدتر پوست به صورت خراشیدگی مشخص میشود – در تمام سطح استخر به سمت بالا پریده و بدن خود را به کف و دیواره می مالند.
درمان : افزایش دمای آب تا ۳ درجه و استفاده ا ز ضد عفونی کننده های جلدی مانند سولفات مس , فرمالین , نمک و مالاشیت گرین موثر است.

۳- زیروداکتیلوس و داکتیلوزیروس :
علائم : پوسیدگی باله ها – ترشح فراوان موکوس در پوست و آبشش و افتادن فلسها در قزل آلای پرورشی میگردد – بیشتر آبششها را آلوده میکند.
درمان : حمام فرمالین به مقدار ۲۰۰ppm به مدت یک ساعت یکبار برای در مان زیروداکتیلوی و چند بار , برای درمان داکتیلوزیروس با فاصله ۴ روز لازم است.

۴- انگل لرنه آ آسپیریناسه Lernaea ( کرم قلاب دار)
علائم : این انگل را با چشم غیر مصلح میتوان دید – با خرطوم خود به داخل عضلات ماهی نفوذ میکند و باعث ضعیف شدن ماهی میشود.
درمان : محلول آب نمک (۲/۵ – ۳ درصد) بمدت ۳ تا ۵ دقیقه انگل بالغ را از بین میبرد.

۵- انگل ارگولوس (شپشک ماهی) :
علائم : از سخت پوستان انگلی و خرچنگی مانند می باشند.
درمان : مشابه درمان لرنه آ

۶- بیماری چرخش Whirling Disease
علائم : اندام تعادلی ماهی آسیب دیده – باعث حرکت چرخشی در ماهی می گردد.

۷- انگل دیپلوستوم (Eye Fluke)
علائم : انگل وارد چشم ماهی شده و از عدسی چشم تغذیه و خونریزیهایی ایجاد میکند.
درمان : حمام دارویی با داروی درونسیت به صورت میلی گرم در لیتر بمدت ۹۰ ساعت و یا ۱۰ میلی گرم در لیتر بمدت یک ساعت.

۸- انگل هگزآمیتا (اکتومیتوس) Heaamita Or Octomitus
علائم : روده ماهی مبتلا حاوی مایع شفاف یا مایل به زرد بوده که نمونه برداری انگل را نشان میدهد – مخرج ماهی قرمز رنگ شده – ماهی اشتهای خود را از دست داده و حالتی عصبی شدیدی دارد.
درمان : درمان خوراکی با داروی کاربازوتوکسید با غلظت ۲% ,دو بار در روز بمدت پنج روز همراه با غذا.

۵- بیماری های ویروسی :

۱- بیماری سپتی سمی همورازیک ویروسی(V.H.S)
Viral Haemorrhagic Sefticaemia
علائم : بیرون زدگی چشم (یکطرفه یا دوطرفه) – خونریزی در اطراف چشم و سقف دهان – آبشش رنگ پریده با لکه های قرمز و خونریزی

۲- بیماری نکروز عفونی مرکز خونساز (I.H.N)
Haematiopoietic Infectius
علائم : خروجی مدفوع دنباله دار از مقعد ماهی – اگزوفتالمی – آبشش رنگ پریده – اتساع شکم همراه با آب آوردگی – خونریزی در معده و تلفات ناگهانی.

۳- بیماری نکروز عفونی پانکراس (I.P.N)
Infeetious Pancreatic Necrosis
علائم : بیشتر ماهیان قزل آلای جوان را مبتلا میکند – ظهور ناگهانی مرگ و میر بین نوزادان – روده ماهیان مبتلا خالی از مواد غذایی اما متسع از یک ماده موکوسی بی رنگ یا مایل به سفید (تنها علامت مهم بیماری)
تذکر : بیماری های ویروسی درمان قطعی ندارند پس تنها راه پیشگیری میباشد.

۶- بیماری های باکتریایی :

۱- فلکسی باکتر کلومناریس Columnaris Flexibacter
علائم : زخمهای خاکستری کوچک بر روی بدن و باله ها (بیشتر باله های پشتی با روی شکم)
باله هلی پشتی ودمی حالت پوسیدگی وساییدگی پیدا میکند.
درمان : استفاده از سولفامرازین و سولفامتازین.

۲- فلکسی باکتر سایکروفیلا Pdychrophilc Flexibacter
علائم : در مراحل اولیه بیماری , لبه بالایی باله ها و در مراحل پیشرفته و شعاع های باله ها شروع به جدا شدن میکنند – عمق زخم ممکن است آنقدر پیشرفت کند که منجر به تخریب کامل باله گردد.
درمان : استفاده از آکسی تتراسایکلین.

۳- بیماری باکتریایی آبشش :
علائم : چسبیدن رشته های آبششی – بسته نشدن سرپوش آبششی به طور طبیعی – لکه های سفید و خاکستری بر روی آبشش ها – موجب اختلال در تنفس و مرگ ماهی میشود.
درمان : استفاده از پرمنگنات پتاسیم و روکال (Rocal) و آمونیاک چهار ظرفیتی.

۴- بیماری فرونکلوز Furunculosis
علائم : به صورت زخم یا جوش های قرمز بر روی پشت یا پهلوهای ماهی.
درمان : تا وقتی که ماهیان اشتها دارند توسط سولفانامیدها – اکسی تترا سایکلین و فورازولیدن (در سه روز اخر دارو درمانی ).

۵- بیماری باکتریایی کلیه (Bacterial Kidney Disease (D.K.D
علائم : سیاه شدن رنگ بدن – تورم شکم – بیرون زدگی چشم ها – وجود آبسه های سفید مایل به خاکستری در زیر پوست.
درمان : تاکنون درمان اثر بخشی پیدا نشده اما میتوان در مراحل اولیه ی بیماری توسط سولفونامیدها و اریتروماسین درمان کرد.

۶- بیماری دهان قرمز
علائم خارجی : التهاب در دهان – قاعده باله ها – اپرکول و مخرج ماهی ها.
علائم داخلی : التهاب و خونریزی در چربی های بدن , انذام های تناسلی و کیسه شنا روده ها معمولا ملتهب وپر از موکوس های خونی.
درمان : استفاده از انواع آنتی بیوتیک (تعیین آنتی بیوتیک بوسیله تست آنتی بیوگرام صورت می گیرد).